7fd63a3e

Колас Якуб - Над Прасторамi Зямлi (На Белорусском Языке)



Якуб Колас
Над прасторамi зямлi
Прысвячаецца Цiшку Гартнаму
Адвечны рух, бясконцае блуканне па свеце выпала на долю гэтым бязродным
хмаркам.
Хто яны такiя? Скуль яны ўзялiся?
Якое прызначэнне iх на свеце?
Такiя запытаннi напэўна паўсталi б у кожнага, хто першы раз убачыў бы
гэтых несупынных вандроўнiц. Але ж трудна сказаць, хто i калi ўбачыў iх першы
раз, i гэтыя пытаннi цяпер ужо страчваюць сваю цiкавасць. I, можа, нават не
шкодзiць заўважыць наогул, што не трэба многа думаць над такiмi звычайнымi
з'явамi, бо гэта не дае практычных вынiкаў, i затым выказваецца i такая думка
- колькi б людзi нi думалi, хоць бы нават страцiлi апошнi волас на галаве ў
сваiм думаннi, дык i тады не здолеюць даць разумнага адказу на некаторыя
запытаннi.
Збiралiся хмаркi ў дарогу.
Ранiца была такая цiхая i такая прыўдалая. Часамi перад навальнiцаю
бываюць такiя прыгожыя ранiцы. Сонца яшчэ не было вiдаць, але яго
ружова-залацiстыя слупы ўжо высока падымалiся над зямлёю, расцякалiся ў
бязмежных прасторах свету. У гэтых залатых слупах-праменнях i купалiся хмаркi.
Iх было многа, але яны былi такiя тонкiя i празрыстыя, што некаторых трудна
было нават разгледзець. I весела было хмаркам - яны ж збiралiся вандраваць па
свеце, пачынаючы новае жыццё новага дня. А ў гэтай вандроўцы было так многа
павабнасцi i хараства. А калi яшчэ ўзяць пад увагу, што яны вольны, не
прыкаваны да якога-небудзь пэўнага месца, што яны "вечна халодныя, вечна
свабодныя", што ў iх няма нi "родзiны, нi выгнання", як сказаў аб iх паэт, дык
стане яснаю ўся iх радасць i ўся паўната iх шчасця.
I гутарылi мiж сабою гэтыя хмаркi.
- Падымаецца зараз ветрык, i мы рушым у дарогу. Падумайце, якое гэта
шчасце - не мець нiякага клопату, нiякiх турбот i вечна хадзiць па
безгранiчных прасторах, калi табе ўсюды адкрыты дарогi, - гаворыць адна
хмарка, грэючы на сонцы свае шаўкавiстыя ружовыя пасмачкi.
- I куды гэта паплывём мы сёння? - пытаецца другая, павiсшы ў небе вельмi
прыгожымi завiтушкамi. - Мяне гэта надзвычайна цiкавiць, i ў гэтым гаданнi,
калi хочаце, ёсць пэўная асалода.
- Што да мяне, - азвалася трэцяя, - то я хацела б унь туды - пайсцi следам
за гэтым блiскучым срэбрам вады, што паблiсквае з-пад зялёных шатаў купчастых
алешын.
- Ах, мiлыя, куды нi пойдзеш, усюды будзе добра, - заўважыла яшчэ адна
хмарка.
- Я толькi не люблю гэтых пустак i гэтых жоўтых пяскоў, бо сярод iх так
аднастайна i так непрытульна, i калi мне здараецца праходзiць над iмi, то я
стараюся знiкнуць або зусiм не глядзець на iх, каб не бачыць убоства iх, -
зазначыла папялястая хмарка.
- Хутчэй, хутчэй бы ў дарогу! - загаманiла хорам цэлая чародка хмарак. - I
дзе гэта падзеўся вецер? Ужо сонца стаiць над лесам, пара б нам i рушыцца.
- Пастойце, родныя, не спяшайцеся, - пачуўся новы голас, i голас iшоў
знiзу. Адна хмарка стаяла нiжэй. На яе падалi ценi ад тых, што стаялi значна
вышэй, i гэтыя ценi надавалi ёй досыць пануры выгляд.
- А чаго стаяць? - з нецярплiвасцю адказалi ёй i дадалi: - Усякае стаянне
на месцы пераходзiць у звычайны застой. А ў застоi хiба можа быць якi сэнс?
Сэнс нашага жыцця - несупынны рух.
- Але, несупынны рух, - пацвердзiлi i ўсе iншыя хмаркi.
- Вы занадта адарваныя ад зямлi, бо далёка стаiцё ад яе, i таму ў вас
няправiльны погляд на сваё прызначэнне, - адказала цёмная хмарка, - вось чаму
я i кажу: не спяшайцеся. Чаму? Бо трэба зрабiць, гаворачы моваю вучоных,
рэвiзiю нашага погляду на рэчы i на сваё прызначэнне.
- Iншага прызначэння мы не ведаем. Прыз



Назад